Przejdź do treści
Businesses

Załącznik nr 15 do ustawy o VAT od 2027 roku i MPP przy zapłacie dostawcy

Załącznik nr 15 to lista towarów i usług wrażliwych, przy których faktura ponad 15 000 zł brutto musi być zapłacona w mechanizmie podzielonej płatności. Od 1 stycznia 2027 roku obowiązuje jego nowe brzmienie z kodami CN i 87 pozycjami. Poniżej masz obie wersje obok siebie, skutki każdego przelewu i odczyt dostawcy po NIP, zanim zlecisz zapłatę.

W skrócie

MPP obowiązkowe
ponad 15 000 zł
Sankcja za brak MPP
30% VAT
Pozycji do końca 2026
150
Pozycji od 1.01.2027
87
Nowa podstawa
Dz.U. 2026 poz. 1270

Dostawca po NIP przed przelewem

Wpisz NIP dostawcy z faktury i sprawdź, komu płacisz w MPP

Odczyt idzie na żywo do wykazu podatników VAT i pokazuje status (czynny, zwolniony albo brak rejestracji), nazwę, adres, numer KRS i liczbę rachunków. Przy towarze z załącznika nr 15 to druga połowa decyzji: MPP chroni przed sankcją, ale nie sprawdzi, czy płacisz właściwej firmie. Karta w koncie dokłada odpis KRS albo wpis CEIDG, pełną listę rachunków i PDF z identyfikatorem zapytania.

Nie masz numeru? Weź przykład: .

Wpisz NIP kontrahenta albo kliknij jeden z przykładów pod polem, żeby zobaczyć odczyt z Wykazu podatników VAT.

Nie ma tego numeru w wykazie Sprawdź numer Rejestr nie odpowiedział

ORLEN SPÓŁKA AKCYJNA

VAT: Czynny
NIP
774 000 14 54
REGON
610188201
KRS
0000028860
Forma prawna
Spółka akcyjna
Data rejestracji
05.07.1993
Adres
CHEMIKÓW 7, 09-411 PŁOCK
Rachunki w wykazie
236 w rejestrze Numery są zamaskowane w tym widoku. Pełne numery i porównanie z rachunkiem z faktury są w koncie.

Podmiot jest czynnym podatnikiem VAT, więc może wystawić Ci fakturę z VAT. W wykazie figuruje 236 rachunków rozliczeniowych, więc płatność powyżej 15 000 zł możesz bezpiecznie wysłać wyłącznie na jeden z nich. Podmiot ma wpis w KRS pod numerem 0000028860.

Odczyt z Wykazu podatników VAT Ministerstwa Finansów, 31.10.2026, 00:04. Identyfikator zapytania: kyZ0b-995b04h

Odczyt na żywo z Wykazu podatników VAT Ministerstwa Finansów. W koncie dochodzą dane z KRS, CEIDG i GUS, monitorowanie zmian oraz PDF z potwierdzeniem sprawdzenia.

Załącznik 15 VAT

Załącznik nr 15 do ustawy o VAT do końca 2026 i od 2027 roku

Do 31 grudnia 2026 roku obowiązuje lista ze 150 pozycjami opisanymi symbolami PKWiU. Od 1 stycznia 2027 roku zastępuje ją wykaz z ustawy z 4 września 2026 roku, ogłoszonej w Dzienniku Ustaw 29 września 2026 roku pod pozycją 1270. Towary są w nim opisane kodami Nomenklatury Scalonej (CN), czyli tymi samymi, których używa się przy cle, a usługi dalej symbolami PKWiU.

Grupy towarów prawie się nie zmieniają. Zmienia się numeracja i sposób przypisania, a kilka grup rośnie. Dochodzą drukarki i kopiarki podłączane do komputera albo sieci oraz gry uruchamiane monetą, kartą lub żetonem. Odpady, złom i surowce wtórne oraz części i akcesoria do samochodów są objęte bez względu na kod CN, a roboty budowlane specjalistyczne wchodzą całym działem 43 PKWiU.

Dla działu płatności skutek jest praktyczny: numer pozycji, który program księgowy dopisuje do faktury, w styczniu 2027 roku będzie inny, a kartoteki towarów trzeba przypisać do kodów CN. Dostawy z przełomu roku rozstrzyga przepis przejściowy: jeśli dostawa i faktura leżą po różnych stronach 1 stycznia 2027 roku, stosuje się stary załącznik.

Mówimy wprost: nie klasyfikujemy towarów do kodów CN i nie wysyłamy przelewów. Tabela poniżej jest mapą grup, a o tym, czy konkretna pozycja faktury jest w załączniku, rozstrzyga jej kod. Nasz odczyt odpowiada na drugie pytanie przed zapłatą: czy dostawca jest czynnym podatnikiem i czy rachunek z faktury jest w wykazie.

  • Paliwa i oleje

    Pozycje do końca 2026: 92 i 93. Od 2027: 72 i 73.

    Benzyny, olej napędowy, gaz do napędu silników, oleje opałowe i smarowe w rozumieniu przepisów o akcyzie.

  • Stal i wyroby stalowe

    Pozycje do końca 2026: 10 do 39, 57 i 58. Od 2027: 19 do 40.

    Żelazostopy, blachy i taśmy walcowane, pręty, kształtowniki, drut, rury i łączniki, konstrukcje i siatki z drutu.

  • Metale nieżelazne

    Pozycje do końca 2026: 46 do 56. Od 2027: 41 do 51.

    Miedź rafinowana i nierafinowana, pręty i drut miedziany, nikiel, aluminium, ołów, cynk i cyna nieobrobione plastycznie.

  • Metale szlachetne i biżuteria

    Pozycje do końca 2026: 40 do 45 i 78. Od 2027: 12 do 18 i 75.

    Srebro, złoto i platyna w stanie surowym lub półproduktu, wyroby jubilerskie, złoto inwestycyjne.

  • Komputery i elektronika

    Pozycje do końca 2026: 59 do 64, 66, 94 i 95. Od 2027: 55, 56 i 60 do 65.

    Laptopy, komputery, dyski HDD i SSD, smartfony i telefony komórkowe, procesory, aparaty i kamery cyfrowe, odbiorniki telewizyjne.

  • Drukarki, tonery i tusze

    Pozycje do końca 2026: 7, 8 i 69. Od 2027: 5, 6, 53 i 54.

    Kasety z tuszem i tonery z głowicą i bez niej. Nowość od 2027: drukarki i kopiarki podłączane do komputera albo sieci.

  • Części do pojazdów i akumulatory

    Pozycje do końca 2026: 67, 68 i 70 do 77. Od 2027: 52, 57 do 59, 66, 68, 69 i 76.

    Części silników, układy zapłonowe, oświetlenie, wiązki przewodów, akumulatory oraz części i akcesoria do samochodów i motocykli.

  • Odpady, złom i surowce wtórne

    Pozycje do końca 2026: 79 do 91. Od 2027: 7, 9 do 11, 67 i 74.

    Odpady z tworzyw, gumy, papieru i szkła, złom elektroniczny oraz od 2027 każdy odpad, złom i surowiec wtórny bez względu na kod.

  • Węgiel, koks i olej rzepakowy

    Pozycje do końca 2026: 1 do 6. Od 2027: 1 do 4.

    Węgiel kamienny i brunatny, koks i półkoks, brykiety z węgla, olej z rzepaku.

  • Konsole, gry i folia stretch

    Pozycje do końca 2026: 9 i 65. Od 2027: 8, 70 i 71.

    Konsole do gier wideo, folia typu stretch. Nowość od 2027: gry uruchamiane monetami, kartą albo żetonem.

  • Roboty budowlane

    Pozycje do końca 2026: 98 do 144. Od 2027: 78 do 87.

    Wznoszenie budynków, roboty inżynieryjne, a od 2027 cały dział 43 PKWiU, czyli wszystkie roboty budowlane specjalistyczne.

  • Uprawnienia do emisji CO2

    Pozycje do końca 2026: 97. Od 2027: 77.

    Przeniesienie uprawnień do emisji gazów cieplarnianych, bez względu na symbol PKWiU.

Przy zakupie z załącznika pierwszy odczyt dotyczy statusu dostawcy. Jak czytać pola wykazu i co znaczy każdy status, opisuje strona status VAT i sprawdzenie podatnika VAT. Dlaczego paliwo, stal i elektronika są na tej liście, czyli jak działają firmy znikające po wystawieniu faktur, pokazuje strona firma krzak.

MPP załącznik 15

MPP przy załączniku 15 i skutki każdego przelewu

Obowiązek z art. 108a ust. 1a ustawy o VAT ma trzy warunki. Na fakturze jest co najmniej jedna pozycja z załącznika nr 15. Kwota należności ogółem, czyli brutto całej faktury, przekracza 15 000 zł. Płaci podatnik. Wtedy przelew idzie komunikatem podzielonej płatności: kwota VAT trafia na rachunek VAT dostawcy, reszta na jego rachunek rozliczeniowy. Obie strony muszą mieć rachunek rozliczeniowy w złotych.

Kwota ponad 15 000 zł liczy się od całej faktury, a nie od pozycji z załącznika. Faktura na 16 000 zł, w której tylko toner kosztuje 300 zł, i tak wymaga MPP. Dzielenie jednej dostawy na kilka faktur pod progiem jest drugą z przesłanek, na które patrzy urząd przy solidarnej odpowiedzialności.

Tabela pokazuje, co dzieje się w pięciu typowych sytuacjach. Kolumna z odpowiedzialnością solidarną dotyczy art. 105a, czyli długu VAT dostawcy, który nie wpłacił podatku z Twojej faktury.

Schemat trzech pytań przed przelewem za towar z załącznika nr 15: pozycja z załącznika, kwota ponad 15 000 zł, dostawca czynny w wykazie VAT
  • Pozycja z załącznika, faktura ponad 15 000 zł, przelew w MPP

    MPP: Obowiązek spełniony.

    Solidarna odpowiedzialność: Wyłączona (art. 105a ust. 3 pkt 5 i 6).

    Sankcja: Brak.

  • Pozycja z załącznika, faktura ponad 15 000 zł, zwykły przelew

    MPP: Naruszenie art. 108a ust. 1a.

    Solidarna odpowiedzialność: Wyłączona przez kwotę faktury.

    Sankcja: 30% VAT z pozycji z załącznika, chyba że dostawca rozliczył cały VAT.

  • Pozycja z załącznika, faktura do 15 000 zł, zwykły przelew

    MPP: Nie ma obowiązku.

    Solidarna odpowiedzialność: Możliwa, jeśli wiedziałeś lub miałeś uzasadnione podstawy przypuszczać, że VAT nie trafi do urzędu.

    Sankcja: Brak.

  • Pozycja z załącznika, faktura do 15 000 zł, przelew w MPP

    MPP: Dobrowolne.

    Solidarna odpowiedzialność: Wyłączona (art. 105a ust. 3 pkt 6).

    Sankcja: Brak.

  • Paliwo do baku firmowego auta na stacji

    MPP: Zależnie od kwoty faktury.

    Solidarna odpowiedzialność: Wyłączona (art. 105a ust. 3 pkt 1).

    Sankcja: Przy fakturze ponad 15 000 zł bez MPP tak.

15 000 zł

Próg obowiązku MPP

Kwota należności ogółem z faktury, brutto. Waluta obca przeliczana tak jak przy podstawie opodatkowania.

30%

Dodatkowe zobowiązanie

Od kwoty VAT przypadającej na pozycje z załącznika, gdy zapłaciłeś bez MPP mimo obowiązku.

1.01.2027

Nowe brzmienie listy

Kody CN dla towarów, 87 pozycji, a do tego załącznik nr 16 z usługami objętymi odpowiedzialnością solidarną.

MPP rozwiązuje sprawę sankcji i długu VAT dostawcy, ale nie sprawdza, komu płacisz. Bank przyjmie przelew podzielony na rachunek innej firmy, a wtedy płacący odpowiada za błąd na ogólnych zasadach. Przy transakcji od 15 000 zł rachunek dostawcy musi też być w wykazie, co rozpisuje strona zapłata na rachunek spoza białej listy, a to, jak sprawdzić sam numer konta, pokazuje strona biała lista kont. Dlaczego rachunku VAT dostawcy nie znajdziesz w wykazie i który numer wpisać w komunikacie, wyjaśnia strona rachunek VAT a biała lista, a co zrobić, gdy faktura ponad próg nie ma dopisku, wpis faktura powyżej 15 tys. bez split payment.

Z praktyki

Zakup towarów z załącznika 15 w czterech firmach

  • Hurtownia budowlana

    Nowy dostawca prętów zbrojeniowych przysyła fakturę na 46 000 zł z dopiskiem o podzielonej płatności i prośbą o przelew na nowe konto.

    Wykaz: czynny VAT od 2019. KRS: spółka z o.o., aktywna. Konto z faktury: brak w wykazie.

    Pręty są w załączniku, więc przelew idzie w MPP. Ale na rachunek z wykazu, nie na nowe konto z maila. Dostawca potwierdza telefonicznie, że konto zmieniono po ataku na skrzynkę.

  • Serwis komputerowy

    Firma kupuje 30 laptopów od pośrednika, który daje cenę o 18% niższą od dystrybutorów, na fakturach po 14 500 zł.

    Wykaz: czynny VAT od trzech miesięcy. CEIDG: wpis z tego samego kwartału, adres w wirtualnym biurze.

    Faktury pod progiem 15 000 zł i cena wyraźnie poniżej rynku to wprost przesłanka z art. 105a ust. 2. Zakup idzie w MPP mimo braku obowiązku, a odczyt z rejestrów trafia do akt.

  • Firma transportowa

    Hurtowy dostawca oleju napędowego wystawia co tydzień faktury po 60 000 zł.

    Wykaz: czynny VAT, cztery rachunki. KRS: aktywna spółka akcyjna.

    Każda płatność w MPP na rachunek z wykazu. Dostawca idzie do monitoringu, który zgłosi zmianę statusu VAT albo rachunku przed kolejnym przelewem.

  • Deweloper

    Podwykonawca robót tynkarskich wystawia w lutym 2027 fakturę na 22 000 zł za roboty z grudnia 2026.

    Wykaz: czynny VAT. CEIDG: aktywny wpis.

    Dostawa przed 1 stycznia 2027 i faktura po tej dacie, więc zgodnie z art. 6 ustawy zmieniającej stosuje się stary załącznik. Roboty tynkarskie są w obu wersjach, więc przelew i tak idzie w MPP.

Drugi przypadek jest najczęstszy w praktyce kontroli. Faktury tuż pod progiem, młoda firma i cena wyraźnie niższa od rynku to dokładnie okoliczności, które art. 105a ust. 2 nazywa odbiegającymi od zwykłego obrotu. Jakie dowody sprawdzenia dostawcy urząd uznaje w takiej sprawie, opisujemy we wpisie kontrola krzyżowa i dowód sprawdzenia kontrahenta.

Gdy przychodzi faktura z dopiskiem MPP

Zapłata za towar z załącznika 15 w czterech krokach

  1. Krok 1

    Ustal pozycję i kwotę

    Czy choć jedna pozycja jest w załączniku i czy brutto faktury przekracza 15 000 zł. Dopisek o MPP na fakturze pomaga, ale obowiązek wynika z ustawy, nie z dopisku.

  2. Krok 2

    Sprawdź dostawcę po NIP

    Status w wykazie VAT, wpis w KRS albo CEIDG, data rejestracji. Młoda firma z ceną poniżej rynku to sygnał z art. 105a ust. 2.

  3. Krok 3

    Porównaj rachunek z wykazem

    Numer z faktury musi być na liście rachunków dostawcy. Nowe konto podane mailem wyjaśniasz telefonicznie, pod numerem znanym wcześniej.

  4. Krok 4

    Zapłać w MPP i zapisz PDF

    Przelew komunikatem podzielonej płatności z numerem faktury i NIP dostawcy, a do dokumentu PDF z odczytem rejestrów z dnia zapłaty.

Przy stałych dostawcach paliwa, stali albo elektroniki drugi i trzeci krok robi się raz, przy imporcie listy NIP-ów, a potem pilnuje ich monitoring: utrata statusu VAT, zawieszenie albo nowy rachunek przychodzą jako alert przed kolejnym przelewem. Jak to ustawić, opisuje strona monitoring kontrahentów. Gdy dostawca przysyła fakturę w PDF zamiast przez KSeF, sprawdź też, czy w ogóle może, na stronie czy firma jest w KSeF.

Dla kogo

Sprawdzanie dostawców towarów wrażliwych w trzech poziomach

Ceny netto za miesiąc, bez opłaty aktywacyjnej. Status VAT, pełna lista rachunków, odpis KRS albo wpis CEIDG i PDF są na każdym poziomie. Import listy, monitoring zmian z alertami i archiwum z eksportem zaczynają się od poziomu Biuro.

  • Kontrola

    199 zł netto + 23% VAT

    Firma, która kilka razy w miesiącu kupuje towar z załącznika od nowego dostawcy i chce przed przelewem status VAT, wpis w rejestrze, rachunki i PDF z dnia sprawdzenia.

    200 sprawdzeń miesięcznie. Monitoring: Nie.

  • Biuro

    399 zł netto + 23% VAT

    Dział zakupów albo biuro rachunkowe ze stałymi dostawcami stali, paliwa czy elektroniki. Import NIP z pliku i codzienny monitoring statusu i rachunków.

    2 000 sprawdzeń miesięcznie. Monitoring: 500 firm.

  • Firma

    999 zł netto + 23% VAT

    Sprawdzenie dostawcy wpięte w obieg faktur albo ERP przez API, z webhookiem, gdy dostawca straci status VAT albo zmieni rachunek.

    10 000 sprawdzeń miesięcznie. Monitoring: 5 000 firm.

Pełne zestawienie limitów jest w cenniku. Co zawiera dokument z odczytu i dlaczego waży więcej niż zrzut ekranu, pokazuje strona raport z weryfikacji kontrahenta VAT.

Pytania o załącznik 15 i MPP

Pytania o załącznik nr 15, split payment i odpowiedzialność nabywcy

Kiedy split payment jest obowiązkowy?
Gdy faktura dokumentuje towar albo usługę z załącznika nr 15 do ustawy o VAT i kwota należności ogółem przekracza 15 000 zł brutto. Wystarczy jedna pozycja z załącznika na fakturze. Obowiązek ma nabywca będący podatnikiem przy płatności, a wystawca musi umieścić na fakturze dopisek „mechanizm podzielonej płatności”.
Co się zmienia w załączniku nr 15 od 2027 roku?
Od 1 stycznia 2027 roku obowiązuje nowe brzmienie z ustawy z 4 września 2026 roku (Dz.U. poz. 1270). Towary klasyfikuje się według kodów CN zamiast PKWiU, lista ma 87 pozycji zamiast 150, doszły drukarki i gry na monety, a odpady, złom i części samochodowe są objęte bez względu na kod.
Czy MPP jest obowiązkowe poniżej 15 000 zł?
Nie. Przy fakturze do 15 000 zł brutto podzielona płatność jest dobrowolna, nawet gdy kupujesz towar z załącznika nr 15. Warto ją jednak zastosować przy nowym albo niepewnym dostawcy, bo zapłata w MPP wyłącza solidarną odpowiedzialność za jego VAT z art. 105a ustawy.
Jakie usługi są w załączniku nr 15?
Roboty budowlane i przeniesienie uprawnień do emisji gazów cieplarnianych. Do końca 2026 roku to pozycje 97 do 150, w tym hurtowa i detaliczna sprzedaż części samochodowych. Od 2027 roku usługami są pozycje 77 do 87, a cały dział 43 PKWiU, czyli roboty budowlane specjalistyczne, wchodzi jedną pozycją.
Co grozi za brak split payment przy towarach z załącznika 15?
Naczelnik urzędu skarbowego ustala nabywcy dodatkowe zobowiązanie w wysokości 30% VAT przypadającego na pozycje z załącznika (art. 108a ust. 7). Sankcji nie ma, jeśli dostawca rozliczył cały VAT z faktury. Do tego w PIT i CIT taka płatność nie jest dziś kosztem podatkowym.
Czy nabywca odpowiada za VAT dostawcy towarów z załącznika 15?
Może, solidarnie, jeśli w chwili dostawy wiedział lub miał uzasadnione podstawy przypuszczać, że VAT nie trafi do urzędu. Ustawa wskazuje cenę bez uzasadnienia niższą od rynkowej. Odpowiedzialność wyłącza faktura ponad 15 000 zł albo zapłata w MPP. Od 2027 roku ta sama zasada obejmuje usługi z załącznika nr 16.
Czy przy MPP trzeba sprawdzać dostawcę na białej liście?
Tak. Podzielona płatność chroni przed sankcją i solidarną odpowiedzialnością za VAT, ale nie mówi, czy płacisz właściwej firmie. Bank przyjmie przelew MPP na rachunek rozliczeniowy innego podatnika. Rachunek z faktury porównujesz z wykazem podatników VAT, a dostawcę z rejestrem, najlepiej w dniu przelewu.
Gdzie znaleźć załącznik nr 15 do ustawy o VAT w PDF?
Obowiązujące do końca 2026 roku brzmienie jest w tekście jednolitym ustawy o VAT w Dzienniku Ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz. 775, kolejny tekst jednolity to Dz.U. z 2026 r. poz. 1263). Brzmienie od 2027 roku jest załącznikiem nr 1 do ustawy z 4 września 2026 roku, Dz.U. z 2026 r. poz. 1270. Oba PDF-y udostępnia Sejm w serwisie ELI.

Czym jeszcze sprawdzisz dostawcę przed przelewem

Sprawdź dostawcę po NIP, zanim zapłacisz w MPP

Status VAT, odpis KRS albo wpis CEIDG, pełna lista rachunków z wykazu i PDF z identyfikatorem zapytania z dnia przelewu. Od 199 zł netto miesięcznie + 23% VAT, bez opłaty aktywacyjnej.

Bez karty. Jeden adres e-mail, nic więcej.